Probleem op deze pagina?

Project: CROPEXPLORE: Exploratie van alternatieve grondstoffen voor toepassing in de voedingssector

VIS/CO: Collectief onderzoek van Vlaamse Innovatiesamenwerkingsverbanden
01/02/2018
31/01/2022

Het algemeen doel van dit project is om bedrijven te inspireren en te stimuleren om nieuwe producten te ontwikkelen op basis van plantaardige grondstoffen die nieuw zijn voor de markt of die nieuw zijn voor de applicatie, door hen wegwijs te maken in bestaande informatie, en de weg te wijzen naar nieuwe en minder bekende grondstoffen en toepassingen. Dit via het in kaart brengen van de verschillende grondstoffen, zowel op gebied van nutritionele kwaliteiten, als technologische functionaliteit en impact op product en smaak, als op vlak van de duurzaamheidskenmerken en economische haalbaarheid. Bestaande kennis en nieuwe kennis zal hierbij gebundeld en gepresenteerd worden op een manier die in staat stelt om de grondstoffen onderling vergelijkbaar te maken.

De kennis van dit project is in eerste plaats relevant voor het deel van de voedingsindustrie dat gebruik maakt van ‘wisselbare plantaardige grondstoffen’: brood- en bakkerijproducten, vleesalternatieven en hybride vleesproducten, groente- en fruitgebaseerde producten, zuivelvervangers, veevoeding, dranken en snacks. In Vlaanderen zijn dat minstens 500 bedrijven. Het project is vooral gericht op de meer innovatieve bedrijven die inzetten op vleesalternatieven, glutenvrije producten, gezonde snacks, … maar gezien de stijgende vraag naar dergelijke producten, wordt verwacht dat ook innovatievolgers hierop zullen inzetten. Daarnaast zal het project ook nuttige informatie leveren voor ingrediëntenleveranciers en producenten van veevoeding (die met de niet-humaan-eetbare delen aan de slag kunnen). Bijkomend wordt verwacht dat door een verhoogde vraag naar alternatieve plantaardige grondstoffen bij verwerkers en ingrediëntenleveranciers, ook nieuwe kansen gecreëerd worden voor de primaire productie.

Vanuit de markt is een duidelijke trend zichtbaar naar een diverser gebruik aan plantaardige grondstoffen in dagdagelijkse voedingsproducten, om nutritionele redenen maar evengoed omwille van duurzaamheidsaspecten, authenticiteit en smaak.

Voor de voedingsindustrie betekent dit heel wat opportuniteiten rond productontwikkeling. Dat kan gaan van het gebruik van alternatieve granen, pseudogranen, fruit en noten, … in bakkerijproducten of bier tot het gebruik van granen en peulvruchten, noten, groenten, … als vervanger voor zuivel en vlees of samengestelde (hybride) producten.

Maar het is gewoonlijk wel een beetje een sprong in het duister. De nieuwe grondstoffen, en de variatie tussen types en rassen daarbinnen zijn niet goed gekend, en hun impact op productkwaliteit is daarom moeilijk in te schatten. Bedrijven die de stap wagen, houden het op de ‘trial & error’ tactiek om nieuwe producten te ontwikkelen, omdat de informatie die ze nodig hebben te gefragmenteerd, te oppervlakkig of niet aanwezig of vrij beschikbaar is. Daarbij gaan ze zich ook focussen op ‘wat passeert en hip is’, terwijl dat niet altijd de beste resultaten geeft. Nochtans is er in academische kringen (en ook daarbuiten) wél heel wat geweten over - bekende en minder bekende - alternatieve gewassen, hun eigenschappen, hun toepassingsmogelijkheden en de impact op productkwaliteit. Het is maar een kwestie van ze op de juiste manier samen te brengen - en waar nodig, ontbrekende info aan te vullen - om een veel efficiëntere en gerichtere productontwikkeling te kunnen doen.

Dit project wil daarom het potentieel van verschillende (bekende en minder bekende) gewassen en hiervan afgeleide grondstoffen in kaart brengen, zowel op gebied van nutritionele kwaliteiten, als technologische functionaliteit en impact op product en smaak, als de duurzaamheidskenmerken en economische haalbaarheid. Aan de hand van bundeling van bestaande informatie, gecombineerd met nieuwe analyses bij ontbrekende informatie, kan een totaalbeeld geschetst worden dat rekening houdt met verschillende aspecten van een reeks interessante gewassen en de grondstoffen die ervan afgeleid zijn..

Het project speelt in op meerdere uitdagingen waar de voedingsindustrie en de maatschappij voor staan en werkt aan een aantal nodige veranderingen van ‘mindset’. Ten eerste het maken van de overstap van trial & error naar een efficiënte en gerichte productontwikkeling, gebaseerd op wetenschappelijke knowhow. Ten tweede de noodzaak om meer variatie te krijgen in het gebruik van grondstoffen, om een diverser voedingspatroon te krijgen en een duurzamer landbouwsysteem met meer biodiversiteit op te bouwen.

ILVO, KU Leuven en Universiteit Gent
Flanders' FOOD
Jessica Devos
Voeding en gezondheid, Voedingstechnologie
Elien Danckaerts
http://www.flandersfood.com/projecten/cropexplore
Share this on